Çalışma alanı
Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT)
Kaygı ve depresyon için en çok araştırılmış psikoterapi yöntemi. Belirsiz bir konuşma dizisi değil; hedefi, yapısı ve öngörülebilir bir süresi olan bir çalışma.
Yöntem neye dayanıyor
Bilişsel davranışçı terapinin çıkış noktası basit ama sonuçları geniştir: bir olayın kendisi değil, o olaya yüklediğimiz anlam duygumuzu belirler. Aynı e-postayı okuyan iki kişiden biri "kovulacağım" diye düşünüp panikleyebilir, diğeri "netleştirmem gereken bir şey var" deyip harekete geçebilir. Olay aynıdır; ara katman farklıdır.
BDT bu ara katmanı görünür kılar. Otomatik düşünceleri fark etmeyi, onları kanıtla sınamayı ve kaçınma davranışlarını adım adım geri almayı öğretir. Bu, "pozitif düşünmek" değildir — gerçekçi düşünmektir; çoğu zaman gerçek, kaygının söylediğinden daha katlanılabilirdir.
FSM Bulvarı ofisinde bir BDT seansı nasıl işler
- Değerlendirme (1–2 seans): Sorunun ne zaman başladığı, hangi durumlarda şiddetlendiği ve şu an hayatınızı nasıl kısıtladığı çıkarılır.
- Formülasyon: Kısır döngünün haritası birlikte çizilir. Bu harita seans odasında somut olarak çizilir; sözde kalmaz.
- Hedef belirleme: "Daha iyi hissetmek" yerine ölçülebilir hedefler konur: toplantıda söz almak, asansöre binmek, sabah kalkabilmek gibi.
- Çalışma seansları: Düşünce kayıtları, davranış deneyleri, kademeli maruz bırakma.
- Nüksü önleme: Süreç bitmeden önce, belirtiler geri döndüğünde ne yapacağınızı içeren bir plan hazırlanır.
Hangi durumlarda kullanılıyor
- Yaygın anksiyete, panik bozukluk, sosyal kaygı ve fobiler
- Depresyon ve çökkün duygudurum
- Yeme bozuklukları ve beden algısı sorunları
- Obsesif kompulsif bozukluk (OKB)
- Uyku sorunları ve erteleme davranışı
- Öfke kontrolü ve stres yönetimi
Yöntemin kuramsal arka planı için resmî siteye bakın. BDT'nin gelişimi, kanıt düzeyi ve alt teknikleri ayrıntılı olarak iklimakcaglayan.com/p/bilissel-davranisci-terapi sayfasında anlatılıyor.
Diğer terapi yaklaşımlarını (çözüm odaklı terapi, bireysel terapi) karşılaştırmak isterseniz Terapiler sayfası daha kapsamlı bir görünüm sunuyor.
Yüz yüze mi, online mı?
BDT, yapılandırılmış olduğu için online biçimde en iyi çalışan yöntemlerden biridir; düşünce kayıtları ve davranış deneyleri ekran üzerinden de aynı şekilde yürütülebilir. FSM Bulvarı ofisine gelemediğiniz haftalarda seansı online sürdürmek mümkündür.
BDT'nin size uygun olup olmadığını konuşalım
Tek bir tanışma görüşmesi, hangi yöntemin sizin için işleyeceğine karar vermek için genellikle yeterli oluyor.
Tüm hizmetler Psikolog İklim Itır Akçağlayan tarafından, FSM Bulvarı ofisinde ve online olarak sunulmaktadır.
Sıkça sorulan sorular
BDT kaç seans sürer?
Çalışılan konuya göre değişir. Panik bozukluk ve özgül fobi gibi tanımlı hedefleri olan durumlarda 8–16 seans tipiktir. Uzun süredir devam eden depresyon veya birden fazla sorunun iç içe geçtiği tablolarda süre uzayabilir. Süre, ilk birkaç görüşmeden sonra birlikte netleştirilir — belirsiz bırakılmaz.
Seanslar arasında ödev veriliyor mu?
Evet ve bu yöntemin işleyen kısmıdır. "Ödev" sözcüğü yanıltıcı olabilir; kastedilen genellikle bir düşünce kaydı tutmak, kaçındığınız bir durumu küçük adımlarla denemek ya da bir davranışın sonucunu gözlemlemektir. Değişim seansta değil, seanslar arasındaki hayatta gerçekleşir.
Geçmişimi hiç konuşmayacak mıyız?
Konuşacağız. BDT'nin "sadece bugüne bakar" diye bilinmesi bir sadeleştirmedir. Geçmiş, bugünkü düşünce kalıplarınızın nereden geldiğini anlamak için ele alınır; fark, geçmişte kalınmaması ve odağın bugün ne yapılabileceğine dönmesidir.
BDT bana uygun mu?
Bunu tek bir seansta birlikte değerlendirebiliriz. Yapılandırılmış çalışmadan, somut hedeflerden ve seans arası uygulamadan rahatsız olan kişiler için başka yaklaşımlar daha verimli olabilir. İlk görüşmenin amacı tam olarak budur.